Bawi, intryguje, wspiera... Nowa książka Matki Wariatki

2018-04-20
Bawi, intryguje, wspiera... Nowa książka Matki Wariatki

Blup, blup - tak robi zupa. Ciach, ciach - a tak nożyczki. A schody? Oczywiście że skrzyp, skrzyp! Te i inne wyrazy dźwiękonaśladowcze pozna Twoje dziecko, gdy zajrzy do książki Wioli Wołoszyn "Jano i Wito w domu". I to nie koniec atrakcji!



"Jano i Wito w domu" to drugi już tytuł serii wspierającej dzieci w rozwoju mowy.

Dlatego warto ją czytać dziecku od około ósmego miesiąca życia, gdy zaczyna gaworzyć. Ale sprawdzi się też dla trzylatka, a nawet starszego dziecka, jeżeli ma opóźniony rozwój mowy.



W obu książkach jest mnóstwo wyrazów dźwiękonaśladowczych, często nieoczywistych. Bo jakie dźwięki wydaje gotująca zupa? Albo schody? Widać, co leży na sercu autorki, która jest nie tylko mamą, ale też logopedką.

Swoje książki opracowuję na podstawie doświadczeń i obserwacji. Biblioteczka moich dzieci zawiera kilkaset pozycji, raczej bliżej tysiąca niż setki. Gdy im czytam, zawsze bacznie obserwuję ich reakcje na książkę. Staram się analizować, co im się podoba, a co niekoniecznie i dlaczego. Moim celem było stworzenie serii, od której nie ucieknie żadne dziecko. I myślę, że mi się to udało.




JANO I WITO. W DOMU from liput przemek on Vimeo.

 



Lubię tę serię, bo oprócz wyrazów dźwiękonaśladowczych, które same w sobie są zabawne, jest w niej intryga i to nie byle jaka. Jano i Wito ruszają na poszukiwania, zachęcając czytelnika do wspólnej zabawy. W pierwszej części szukają magicznego kamienia, a w drugiej - klucza. Przy okazji gier w terenie i w domu dziecko poznaje różne zwierzęta i ich odgłosy, ale też jak funkcjonuje dom, czym zajmuje się mama...

Książka naszpikowana jest wyrażeniami dźwiękonaśladowczymi, ponieważ to świetnie wspiera rozwój mowy. I dzieci je po prostu lubią. W książce pojawia się również wiele powtórzeń, co bardzo fajnie stymuluje mowę malucha i zachęca do powtarzania. No i na każdej stronie pojawiają się dwa zwroty, które dzieci wprost uwielbiają: NIE jako odpowiedź na pierwsze pytanie zadane na każdej stronie oraz NIE MA. Wprawdzie nie pojawia się bezpośrednio w książce, ale jest odpowiedzią na ostatnie pytanie zadawane na każdej stronie i pewnie większość rodziców podczas czytania z dzieckiem tak właśnie powie. Poza tymi elementami typowo logopedycznymi chciałam, żeby książka po prostu była dla dziecka interesująca. Dlatego też postawiłam wpleść tu małą intrygę. Chyba nie ma dziecka, które nie lubiłoby zabawy w chowanego - w związku z tym w serii "Jano i Wito" pojawia się motyw szukania.



Są jeszcze elementy działające na zmysły. Kamień ma włochatą strukturę, a kluczyk połyskuje, zachęcając do dotykania. Kto wpadł na ten pomysł?

Na pomysł wpadłam ja, ale pewnie byłoby trudniej, gdybym nie obserwowała bacznie gustów czytelniczych moich dzieci. Dzieciaki uwielbiają książki, w których jest coś do macania. Dlatego uznałam, że pokrycie fakturą przedmiotu, który mały czytelnik będzie miał za zadanie znaleźć, jeszcze bardziej zmotywuje go do odszukania. Poza tym taki zabieg motywuje dziecko do tego, aby dobrnąć do końca książki i od niej nie uciec po kilku stronach.





Matka Wariatka jest autorką tekstu, ilustracje stworzył Przemek Liput. Są równie ważne jak treść.

Ilustracje w "Jano i Wito" są bardzo atrakcyjne dla małego odbiorcy. Nie są przeładowane detalami, dzięki czemu dziecku łatwiej jest się skupić, kolorystyka jest stonowana, przyjemna dla oka. Do tego proste kształty, kontrasty. Nie tylko dziecko doceni te ilustracje, ale na pewno rodzic również przy nich odpocznie. Zaletą tych książek jest to, że są trwałe. Dzieciaki często rzucają książkami, ciągną za strony, nawet je podgryzają. Kartonowe karty są więc obowiązkowe. Poza tym ważne są również zaokrąglone strony, żeby dziecko nie zrobiło sobie krzywdy rogiem książki.


Seria wspiera dziecko w rozwoju mowy. Czym są wady wymowy?

Wady wymowy, nazywane dyslalią, to wady artykulacyjne. To nie tylko nieprawidłowe wymawianie głoski lub głosek, odbiegające od normy językowej, ale też nieprawidłowa realizacja elementów prozodycznych wypowiedzi. Czyli problemy z akcentem, melodią oraz rytmem języka. Warto dodać, że problemem logopedycznym jest nie tylko wada wymowy, ale też np. opóźniony rozwój mowy.







Skąd się biorą u dzieci wady wymowy?

Przyczyn wad wymowy może być wiele. Należy do nich przede wszystkim nieprawidłowa budowa aparatu mowy (zniekształcenie zgryzu, nieprawidłowa budowa podniebienia, języka, anomalie zębowe, zbyt krótkie wędzidełko, przerost śluzówki nosa, skrzywienie przegrody nosowej, przerost trzeciego migdałka itp.), złe funkcjonowanie narządów mowy (np. nieprawidłowe oddychanie, połykanie, żucie, niska sprawność warg i języka),  czy też np. nieprawidłowe funkcjonowanie i budowa słuchu. Dlatego logopeda często współpracuje z laryngologiem i stomatologiem. Poza tym przyczynami wad wymowy, które nie są związane z anatomią, są przede wszystkim: warunki niesprzyjające uczeniu się mowy (zła atmosfera w domu, postawa rodziców, styl wychowania, brak stymulacji do nauki mowy, nieprawidłowe wzorce mowy), nieprawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, podłoże psychiczne, a także opóźniony rozwój psychomotoryczny i emocjonalny dziecka.



Co powinno nas zaalarmować?

Może przytoczę tutaj w skrócie, jak wyglądają poszczególne normy rozwoju mowy dla konkretnego wieku. Jeżeli rozwój mowy dziecka odbiega od tych norm, powinniśmy skonsultować się ze specjalistą. Maluchy w pierwszym roku życia powinny głużyć, odpowiadać uśmiechem na uśmiech, podejmować próby komunikowania się z dorosłym. Do końca pierwszego roku dziecko ma czas na to, aby zacząć gaworzyć - wypowiadać ciągi sylab (mamama, tatata, bababa itp.). Między pierwszym a drugim rokiem życia maluch powinien zacząć wypowiadać pierwsze proste słowa. Dwulatek obchodząc swoje urodziny, powinien mówić ok. 300 słów. Pamiętajmy jednak o tym, że słowem może być również wyrażenie naśladowcze (np. hau określające psa), skrócony wyraz (np. ku określające kurę) czy wyraz, który według nas może nie mieć żadnego sensu, ale dziecko używa go zawsze określając daną rzecz (u nas to było np. kunta określające papugę). Dziecko w wieku trzech lat powinno porozumiewać się prostymi zdaniami. Poza tym w jego repertuarze jest już znaczna większość głosek. Może nie wymawiać jedynie głosek syczących (s, z, c, dz), szumiących (sz, ż, cz, dż) oraz głoski r. Dziecko w wieku czterech lat powinno już prawidłowo wymawiać głoski syczące, a w wieku między piątym a szóstym rokiem życia również szumiące oraz głoskę r. Siedmiolatek powinien już mieć utrwaloną poprawną wymowę wszystkich głosek i opanowaną technikę mówienia.





Na niektóre wady wymowy nie mamy wpływu, wtedy trzeba pójść do specjalisty. Ale to nie jest tak, że my, rodzice, jesteśmy bezsilni. Jak możemy pomóc dziecku w rozwoju mowy?


Najlepszym wspomagaczem rozwoju mowy jest bliskość rodzica. Gdy jesteśmy z dzieckiem blisko, wtedy praktycznie możemy być pewni, że nasze dziecko nie będzie miało wad wymowy spowodowanych podłożem psychicznym czy emocjonalnym. A to już duża część sukcesu. Poza tym warto stymulować rozwój mowy dziecka. Mało osób o tym wie, ale mniej więcej od połowy ciąży dziecko słyszy dźwięki z zewnątrz. Można powiedzieć więc, że już wtedy kształtuje się rozwój mowy dziecka. Warto więc mówić do brzucha. Jeżeli nie czujemy się komfortowo z mówieniem do dziecka, którego nie widzimy, możemy czytać książki na głos. Ja w ciąży czytałam na głos Kubusia Puchatka. Poza wpływem na dziecko, miał też uspokajający wpływ na mnie. Gdy maluch pojawi się już na świecie, bądźmy przy nim, w miarę możliwości, jak najwięcej czasu. Śpiewajmy, opowiadajmy, co robimy, co widzimy, czytajmy mu. Jeżeli dziecko jest zdrowe i nie ma żadnych nieprawidłowości związanych z budową lub funkcjonowaniem aparatu mowy czy słuchu, takie działania w większości przypadków wystarczą, żeby wychować małego gadułę.


Czy dzieci mogą wymawiać niektóre głoski niepoprawnie?


Oczywiście. Istnieją normy rozwojowe o szerokim zakresie, które pozwalają dziecku na przekształcanie, zmiękczanie, a nawet pomijanie pewnych głosek. Do siódmego roku życia dziecko ma czas na to, aby poprawnie nauczyć się wymawiać wszystkie głoski.

Polecane
Mała biała rybkaMała biała rybka
15,92 zł19,90 zł
Znajdź kropkiZnajdź kropki
39,92 zł49,90 zł
Jano i Wito. W trawieJano i Wito. W trawie
23,92 zł29,90 zł
Nasze ciałoNasze ciało
27,92 zł34,90 zł
KiedyśKiedyś
23,92 zł29,90 zł
Gdzie jest Spot?Gdzie jest Spot?
19,92 zł24,90 zł
Kolorowy potwórKolorowy potwór
27,92 zł34,90 zł
Jano i Wito. W domuJano i Wito. W domu
23,92 zł29,90 zł
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel